مهدى رحمانى ولوى / منصور جغتايى
318
تاريخ علماى بلخ ( فارسي )
تبليغ و ترويج و تدريس گذرانيد . سرانجام به سال 1368 ش در مشهد مقدّس وفات كرد و در جوار ثامن الائمه عليه السّلام آرميد . ناگفته پيداست كه علماى معاصر و همكار آية اللّه عالم كه در تمام فعاليتهاى سياسى و اجتماعى همراه و همگام وى بودند ؛ نظير مجاهد كبير آية اللّه سيّد محمّد حيدر نجفى شمشيرى و آية اللّه حاج سيّد محمّد فاضلى دهنه و حاج سيد محمّد عادل و سيّد محمّد امين زوكى و حاج سيّد حيدر خاسارى ، خود از استوانههاى علمى و اجتماعى بوده ، در رشد مكتب تشيّع و معارف اسلامى نقش بزرگى را برعهده داشتند . حضرت آية اللّه سيّد حسين عالم به سال 1314 ش . به لقاى حق شتافت و حوزههاى علميّه در فقدان او به سوك نشستند . وقتى خبر درگذشت آية اللّه عالم را به حضرت آية اللّه العظمى حاج آقا حسين قمى دادند ، آن مرد بزرگ بىنهايت متأثر شد و گفت : آقاى عالم ، مرد دانشمندى بود و در فقر درس خواند و از نظر عدالت در ميان تمام مدارس مشهد نظيرش كم پيدا مىشد و در ميان فضلاى حوزه علميّهء مشهد به داشتن تقوا و فضائل اخلاقى مشهور و معروف بود . آية اللّه العظمى سيد ابو الحسن اصفهانى گفت : آقاى عالم به اندازهء يك مرجع تقليد خدمت كرد و در احياى تفكر شيعى نقش بسيار مهمى داشت . او تأليفات نيز داشته كه از بين رفته است . « 1 » [ 168 ] حسين بن داود بن معاذ بلخى ابو على حسين بن داود بلخى ، يكى از محدّثان و رجال نامى سرزمين بلخ بشمار مىرفت ، او در بلخ پا به عرصهء وجود نهاد و در آن شهر نشو و نما يافت و تحصيلاتش را
--> ( 1 ) - زندگينامهء علماى بلخاب ، ص 24 ( خطّى ) .